Sakeliga eis terugtrekking van werknemerkwotas deur minister van arbeid

17 Junie 2025

Piet le Roux, HUB van Sakeliga. (Foto: mybroadband.co.za)

Sakeliga het op 12 Junie 2025 'n sterk standpunt ingeneem teen die onlangse werknemerkwotas wat deur die minister van arbeid, dr. Nomakhosazana Meth, ingestel is. Sakeliga het in 'n reeks plasings op X aangekondig dat hy saam met die Nasionale Werkgewersassosiasie van Suid-Afrika (NEASA) die minister formeel versoek om die betrokke regulasies terug te trek.

Die omstrede regulasies, wat op 15 April 2025 gepubliseer is, stel vir die eerste keer uitdruklike werkkwotas in vir werkgewers met meer as 50 werknemers. Hierdie kwotas, wat gebaseer is op ras, geslag en gestremdheid, vereis dat maatskappye hul werkkrag binne een van 18 ekonomiese sektore herklassifiseer en aanpas om aan spesifieke demografiese teikens te voldoen. Volgens Sakeliga kan hierdie kwotas veral wit mans se deelname in die arbeidsmag dramaties verminder, in sommige gevalle tot slegs 4%, en gewoonlik onder 20%.

Sakeliga het gewaarsku dat hierdie regulasies onmoontlike en onwettige eise aan werkgewers stel, met potensiële gevolge soos ernstige finansiële skade aan besighede, verhoogde werkloosheid en regsonskerheid. In 'n verdere plasing het die organisasie aangekondig dat hulle 'n dringende interdik teen die departement van arbeid sal aanvra om te verhoed dat hierdie regulasies vanaf September 2025 afgedwing word. Dit volg na 'n kennisgewing aan die minister op 11 Junie 2025, waarin Sakeliga en NEASA hul voorneme uitgespreek het om die regulasies uit te daag.

Die minister het tyd tot 18 Junie 2025 om die regulasies op te skort of terug te trek, waarsku Sakeliga in 'n opvolgplasing. Indien nie, sal Sakeliga se prokureurs 'n dringende aansoek loods, met bykomende uitdagings teen die Wet op Diensbillikheid en die minister se regulasies op ander gronde. 'n Brief van Sakeliga se prokureurs is ter beskikking gestel vir openbare ondersoek.

Die organisasie beklemtoon dat werkgewers vanaf September 2025 vyf jaar sal hê om volledig te voldoen, maar sal jaarliks boetes in die gesig staar vir stadige vordering, wat kan oploop tot 10% van hul omset, met moontlike vervolging van uitvoerende beamptes.

Kommentaar